یأس و ناامیدی از رحمت خدا

صفت سیم یأس از روح الله و این صفت از جمله مهلکات عظیمه بلکه گناهان کبیره است و در کتاب کریم نهی صریح از آن شده چنانچه می فرماید یا عبادی الذین اسرفوا علی انفسهم لا تقنطوا من رحمة الله یعنی یعنی ای بندگان من که بر خود ستم و اسراف کرده اید از رحمت خدا ناامید نشوید و باز می فرماید و من یقنط من رحمة ربه الا الضالون یعنی کیست که ناامید از رحمت خدا شود مگر گمراهان و اهل ضلالت بلکه از بعضی آیات معلوم می شود که یأس از رحمت خدا موجب کفر است چنانکه می فرماید لا ییأس من روح الله الا القوم الکافرون یعنی مأیوس نمی شود از رحمت خدا مگر کفار و مروی است که مردی از بسیاری گناهان این قدر خایف شده بود که از آمرزش خود ناامید بود حضرت امیرالمومنین علیه السلام به او فرمودند ای مرد مأیوسی تو از رحمت خدا بدتر است از گناهانی که کرده ای و روزی حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم فرمودند که اگر بدانید آنچه را من می دانم کم خواهید خندید و بسیار خواهید گریست و به بیابانها و صحراها بیرون خواهید رفت و بر سینه های خود خواهید زد و پناه به پروردگار خود خواهید برد پس جبرییل علیه السلام نازل شد و گفت پروردگارت می فرماید که بندگان مرا از من ناامید مکن و مروی است که مردی بود در بنی اسراییل که مردم را از رحمت خدا ناامید می کرد و ایشان را بسیار می ترسانید در روز قیامت خدا به او خواهد فرمود که امروز من تو را از رحمت خود مأیوس می کنم همچنان که تو بندگان مرا از من ناامید می ساختی

و همین قدر بس است در مذمت صفت یأس که آدمی را از محبت خدا که سر همه فضایل و بالاترین آنهاست باز می دارد زیرا که تا کسی به دیگری امیدوار نباشد او را دوست نمی دارد و همچنین این صفت باعث بازماندن از طاعت و عبادت می شود زیرا که باعث بر عمل نشاط خاطر و امیدواری به مکافات آن است و آنچه رسیده است در مذمت ظن بد به خدا دلالت بر مذمت این صفت نیز می کند پس بر هر کسی لازم است که از این صفت مجتنب باشد و علاج آن به تحصیل ضد آن است که صفت رجاء و امیدواری به رحمت خداست چنانکه بیاید