دو نفر بچه مقبول قشنگ
نام این سنجر و آن یک هوشنگ
هر دو هم بازی و هم قد بودند
راه یک مدرسه می پیمودند
بود سنجر ننر و دردانه
باعث زحمت اهل خانه
تا کسی حرف به سنجر می زد
دهنش کج شده و عر می زد
به کسی هیچ نمی کرد سلام
داشت عادت به دروغ و دشنام
صبح ها دیر ز جا بر می خاست
پس نمی رفت سوی مدرسه راست
بین ره خنده و بازی می کرد
به دکان دست درازی می کرد
دست و رو هیچ نمی شست به آب
چرک می کرد ورق های کتاب
صبح ها هیچ سر درس نبود
از کسی در دل او ترس نبود
روز و شب شاکی از آن طفل صغیر
پدر و مادر و استاد و مدیر
متصل خنده به مردم می کرد
قلم و کاغذ خود گم می کرد
بود هوشنگ به عکس سنجر
پسری ساعی و باعقل و هنر
مادرش دایم از او راضی بود
اهل منزل همه از او خوشنود
زودتر از همه رفتی سر درس
از خدا در دل او بودی ترس
درس می خواند شب از روی کتاب
مشق خط کرده و می کرد حساب
پدرش کوشش هوشنگ چو دید
از پی تربیتش رنج کشید
چون که در داخله تحصیل نمود
به سوی خارجه تعجیل نمود
سینه اش از همه علمی پر گشت
رفت در خارجه و دکتر گشت
رفت و برگشت یکی دانشمند
پدر و مادرش از وی خرسند
زن گرفتند برای هوشنگ
از یکی طایفه با فرهنگ
دختری بود هنرمند و ظریف
خوشگل و باشرف و پاک و عفیف
دید هوشنگ و پسندید او را
از همه طایفه بگزید او را
زن و شوهر چو به هم یار شدند
خانه ای خوب خریدار شدند
روز اسباب کشی چون برسید
گفت هوشنگ که حمال آرید
بود حمالی تریاکی و خوار
عاجز و مضطر و بیکاره و زار
گفت هوشنگ که ای بیچاره
از چه هستی تو چنین بیکاره
از چه این قدر کثیفی آخر
لاغر و زرد و ضعیفی آخر
گفت حمال که گشتم عاجز
چون که من درس نخواندم هرگز
مادرم مرد و پدر نیز بمرد
مدعی مال مرا یکسره برد
من که بی علم و سلندر بودم
مدتی این در و آن در بودم
گه عرق خوردم و گه بنگ زدم
تا که تریاکی و الدنگ شدم
پس از آن ناخوش و بیچاره شدم
عاقبت مفلس و اینکاره شدم
کرد هوشنگ چو بسیار نظر
دید او هست مثال سنجر
گفت هوشنگ تو سنجر هستی
گفت آری ز کجا دانستی
گفت این بر همه مردم حالی است
تنبلی عاقبتش حمالی است
هر که او می کند از درس فرار
آخر کار شود مفلس و خوار
