و هو کهف الحاج حاجی زین العابدین بن ملا اسکندر شیروانی مولدش در سنه ۱۱۹۳ و در دارالاماره شماخی واقع گردیده بعد از چند سال والدش با عیال به عتبات عالیات عرش درجات رفته فوت گردید وی در همان جا تحصیل علوم متداوله می کرد و طبعش به فقرا مایل بود بالاخره از تأثیر صحبت مشایخ معاصرین ترک تحصیل نمودو پای سیاحت گشود به بغداد رفته از آنجا به عراق عجم و از آنجا به گیلان از آنجا به شیروان و موغان و طالش و آذربایجان و طبرستان و قهستان و خراسان و زابلستان و کابل و هندوستان و در پنجاب و دهلی و اله آباد و گجرات و دکن مدتها توقف نمود وبا هر طایفه معاشرت فرمود آن گاه به جزایر هندوستان و سودان و ماچین رفته از بنادر زحمت بسیار کشید و به کشمیر آمده از راه مظفرآباد و کابل به ولایات طخارستان و توران و ترکستان و بدخشان بعدها از راه خراسان و عراق به فارس رفته پس از عمان به حجاز و بطحا و شام و ولایات روم و دیگر باره به ایران مراجعت نمود غرض سیاحت معقولی کرده و با طوایف و ملل مختلفه معاشرت نموده جمعی مقر و منکر اطراف او را گرفته هر یک سخنان مختلف راندند فقیر مکرر به صحبتش رسیده و مجالست وی گزیده الحق مردی آگاه و با خبر و فاضلی ذی جاه و دیده ور بود کتابی در بیان اقالیم و ادیان و تاریخ ملوک باستان مسمی به ریاض السیاحه می نگارد که نهایت تازگی دارد و همه مشایخ معاصرین را دیده اخلاص و ارادت جناب غوث العارفین حاجی محمد جعفر همدانی را گزیده گاهی فکر شعری می کرده از اوست
