گنجینهٔ شعر

شعرِ فارسی

۱۴۱۲۹۲ شعر از شاعران کهن و معاصر — دیوان‌ها را ورق بزن، بیت‌به‌بیت بخوان.

شاعران

همهٔ شاعران

صائب۹۸۷۷ شعر

جلال الدین محمد مولوی۶۳۲۹ شعر

قالب‌های شعری

غزل
قصیده
مثنوی
قطعه
رباعی
دوبیتی

شعرها

۱۴۱۲۹۲ شعر

رضاقلی خان هدایت

بخش ۹۲ - صفایی اصفهانی

به صفات حمیده متصف بوده مدتی سرداری نموده شجاعت داشته آخر ترک منصب گفته تصوف پذیرفته سالها سر و پا برهنه سیاحت می کرد تا فوت شد تیمنا یک رباعی از او نوشته شدغمگین دل خود به دهر شاد از که کنیم

رضاقلی خان هدایت

زبده فضلا و قدوه علما و خلف الصدق مولانا نور است که از مشاهیر علما بوده باری نام شریف آن جناب ضیاءالدین محمد است بعضی گفته اند اصل ایشان آذری و در کاشان توطن داشته اند به هر حال از همگنان خود طاق بوده و به کمالات یگانه آفاق با نهایت فضل صاحب ذوق و به صحبت اهل ذوقش شوق کاملان را مرید و طالبان را مراد وفاتش در سنه ۱۰۲۴ در کاشان از اوستافسانه ما گرچه دراز است خوشست

رضاقلی خان هدایت

بخش ۹۴ - ضیای کرمانی

آن جناب به شاه ضیاءالدین مشهور بوده در زمان شاه خدابنده در اصفهان وزارت نموده به صحبت اهل حال و تربیت ارباب کمال جد و جهد بلیغ داشته در خصایل ستوده و فضایل محموده لوای شهرت افراشته امیری صاحب کمالات و فقیری جامع حالات بوده و بعضی از مدارج سلوک را طی نموده در سنه ۹۸۸ مقتول گردید و به جنت خرامید از اوسترباعی

رضاقلی خان هدایت

بخش ۹۵ - طاهر همدانی نَوَّرَ اللّهُ روحه

مشهور به باباطاهر عریان و از خاک پاک همدان بوده او در آن ولایت به دیوانگی شهرت نموده بلی اوست دیوانه که دیوانه نشد اغلب اوقات و ایام در بیغوله و غارش مقام گویند چنان آتشی در دل آن دیوانه فرزانه برافروخته و بنیاد صبر وطاقت او را سوخته بودند که با آنکه برودت هوای آن بلد مشهور است در فصل زمستان در کوه الوند در میان برف عور نشسته و از گرمی شکایت می کرد و به قدر بیست ذرع اطراف وی برف گداخته و آب می گردید گویند با عین القضات و خواجه نصیر معاصر بوده است و محی الدین لاری صاحب مرآت الادوار این حکایت را به سید نعمت الله کرمانی نسبت کرده و به نام او نوشته که در کوهستان خراسان در هرات امرای شاهرخ این معنی را از او مشاهده کردند و معاصر بودن او با عین القضات و خواجه نصیرالدین طوسی خطاست که او در چهارصد و ده وفات یافته و اینان بعد از او بوده اند غرض مجذوبی است کامل و مجنونی است عاقل عاشقی مجرد و عارفی موحد سخنانش دوبیتی و به لفظ رازی که در آن زمان اهالی ری و دینور و بیدان تلفظ می کردند واقع و معروف و بسیار اثرناک است غزلی به نام او مشهور است بعضی از اشعار آن را در دیوان ملامحمد صوفی مازندرانی مشهور به اصفهانی دیدم از رباعیات آن جناب چند رباعی قلمی می شودمنرباعیات رحمة الله علی قایله

رضاقلی خان هدایت

بخش ۹۶ - طاهر انجدانی علیه الرحمه

اسم شریفش شاه طاهر از سادات عالی درجات انجدان منمحال قم موطنش کاشان مولدش همدان جامع علوم صوری و معنوی بود مدتی در کاشان خلایق را ارشاد می نمود آخرالامر صاحب غرضان نسبت طریقه اسماعیلیه به وی داده و سلطان عهد دست ایذا و آزار به وی گشاده لهذا سید عنان عزیمت به وادی هزیمت معطوف و به هندوستان رفته در دکن مشعوف توطن گزید و سلطان نظام شاه ارادت وی را گزید و طریقه حقه دین مبین اثناعشری در آن مملکت رواج یافت هم در آن مملکت در سنه ۹۵۶ به روضه رضوان شتافت جسدش را حسب الوصیت وی به عتبات عالیات برده سپردند غرض آن جناب صاحب اشعار متین و این چند بیت ازنتایج طبع آن جناب استمننصایح و مواعظه

رضاقلی خان هدایت

بخش ۹۷ - ظهیر اصفهانی قُدِّسَ سِرُّه

وهوظهیرالدین عبدالله بن شرف الدین عمر شفروهی شفروه از مضافات اصفهان صینتعن الحدثان است تحصیل علوم معقول ومنقول نموده و طریق تحقیق فروع و اصول پیموده محمد عوفی در تذکره خود تمجید وی کرده غرض از افاضل فضلاء دوران و از اماجد عرفای ذی شان عارف معارف لاهوت و سالک مسالک جبروت متمکن مکان طریقت ومتوطن موطن حقیقت بوده گاهی خیال نظم می فرموده تیمنا و تبرکا چند رباعی از آن جناب تحریر می شودای ذات شریفت بری از چون و چرا

رضاقلی خان هدایت

بخش ۹۸ - عبداللّه بلیانی کازرونی

وهو اوحدالدین عبدالله بن ضیاءالدین مسعود بلیان از مضافات کازرون شیراز است و شیخ از قدمای عرفای آفاق و از فرزندزادگان شیخ ابوعلی دقاق گویند برهان العارفین شیخ صفی الدین اردبیلی به صحبت آن جناب رسیده و شیخ او را حواله به جناب شیخ زاهد گیلانی کرده غرض از افاخم کاملین و اعاظم عارفین و زبده موحدین و قدوه مجردین زمان خود بوده مشرب عالی داشته و در سنه ۶۸۳ لوای سفر آخرت افراشته مرقدش در قریه مذکور است واین اشعار از اوستحقیقت جز خدا دیدن روا نیست

رضاقلی خان هدایت

بخش ۹۹ - عبدالخالق غجدوانی بخارایی

مقدم سلسله خواجگان و مسلم زمره زیرکان از خلفای شیخ ابویوسف همدانی مولد و مدفن اوده غجدوان ازولایات بخارا و آن دهی است بزرگ بر شش فرسنگی بخارا واقع است نام والد او شیخ عبدالجلیل و از علما بوده گویند عبدالخالق به صحبت خضرؑرسیده در فصل الخطاب مذکور است که روش خواجه عبدالخالق در طریقت حجت است و مقبول فرق افتاده غرض شیخ از متقدمین سلسله نقشبندیه و آن سلسله را به وی افتخار است شرح حالش در کتب مسطور است و این دو رباعی به نام وی مشهور استرباعی

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۰ - عراقی همدانی قُدِّسَ سِرُّه

نامش فخرالدین ابراهیم گفته اند که او و شمس الدین تبریزی در چله خانه رکن الدین سجاسی اربعین به سر می آوردند وبرخی گفته اند به شیخ شهاب الدین سهروردی رسیده و ارادت خلیفه آن جناب شیخ بهاء الدین زکریای ملتانی را گزیده تحقیق آن است که مرید بهاءالدین زکریا وبه مصاهرت آن جناب اختصاص یافته است غرض شیخی است مجرد و پیری است موحد عارفی عاشق عاشقی صادق سلوکش محبوبانه و سیرش مجذوبانه عشقش بر عقلش غالب و ادراک ظهورات صفات را ازمظاهر طالب جانش پرشور و دلش پرنور سینه اش مخزن اسرار و دیده اش مطلع انوار از لمعاتش لوامع حقیقت لامع و از مطالع ابیاتش طوالع اسرار طریقت طالع وفاتش در سنه ۶۸۸ در دمشق شام و در زیر پای محی الدین عربی اش مقام و این از اشعار آن جناب استمنرساله موسوم به ده فصل

جلال الدین محمد مولوی

بخش ۹۷ - مثل دوبین هم‌چو آن غریب شهر کاش عمر نام کی از یک دکانش به سبب این به آن دکان دیگر حواله کرد و او فهم نکرد کی همه دکان یکیست درین معنی کی به عمر نان نفروشند هم اینجا تدارک کنم من غلط کردم نامم عمر نیست چون بدین دکان توبه و تدارک کنم نان یابم از همه دکان‌های این شهر و اگر بی‌تدارک هم‌چنین عمر نام باشم ازین دکان در گذرم محرومم و احولم و این دکان‌ها را از هم جدا دانسته‌ام

گر عمر نامی تو اندر شهر کاشکس بنفروشد به صد دانگت لواش

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۱ - عزیز نسفی قُدِّسَ سِرُّه

شیخ عزیز الدین نسفی از مشاهیر محققین و از مریدان شیخ سعدالدین است با سلطان جلال الدین بن خوارزم شاه معاصر بوده منازل السایرین و مقصد الاقصی و کشف الحقایق و اصول و فروع از مصنفات اوست شیخ سعدالدین حموی مذکور گفته که هر سری که من در چهارصد و چهل جلد کتاب پنهان کرده ام عزیز نسفی در کشف الحقایق اظهار کرده است غرض در سنه ۶۱۶ در ابرقو فوت شد گاهی شعری می فرموده و هم از اوسترباعی

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۲ - علی رامتینی بخارایی علیه الرحمه

نامش علی النساج ملقب به خواجه عزیزان از اهل رامتین منمضافات بخارا و از اعاظم طبقه نقشبندیه مرید خواجه فغنوی مولوی در مدح او فرموده استگرنه علم حال فوق قال بودی چون شدی

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۳ - عین القضات همدانی قُدِّسَ سِرُّه

فاضلی است گرانمایه و کاملی است بلند پایه ابوالفضایل محمدبن عبدالله میانجیی نام و لقب اوست شیخ احمد غزالی او را به محبوبیت تربیت کرده رساله سوانح العشاق را به محبت وی به قید تصنیف درآورده شیخ را شراب زنجبیلی جذبه بر نشاء کافوری سلوک غالب و رهایی طایر لاهوتی روح را از قفس ناسوتی جسم طالب بوده در کتب این طایفه آمده که به دعای وی احیاء و امانت حاصل شده خود نیز در تمهیدات بیان می کند آخرالامر او را به دعوی الوهیت متهم ساخته محضری بر قتلش پرداخته به سعی ابوالقاسم درگزینی وزیر خلیفه پوست او را کندند در مدرسه خودش بردار کرده پس از آن به زیر آورده در بوریای به نفت آلوده پیچیده سوختند چنانکه خود گفته استما مرگ و شهادت از خدا خواسته ایم

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۴ - علاء الدّولهٔ سمنانی قُدِّسَ سِرُّهُ

وهو شیخ رکن الدین علاء الدوله احمدبن محمد البیابانکی در عهد شباب جذبه ای از جذبات الهیه به او رسید و از ملازمت استعفا گزید به عبادات و ریاضات مشغول شد دست ارادت به شیخ محمد دهستانی داد و پای صحبت به مجلس شیخ عبدالرحمن اسفرایینی نهاد در مدت شانزده سال صد و چهل اربعین برآورد از سایر اوقات مختلفه نیز صد و سی اربعین به سر آورد صاحب مجالس المؤمنین نوشته که در مدت هفتاد و هفت سال عمر دویست و هفتاد اربعین مجاهده نمود با شیخ کمال الدین عبدالرزاق کاشانی در مسیله توحید وجودی و شهودی و مطاعن صاحب فتوحات معارضه نمود مکاتیب ایشان در نفحات مسطور است وفات شیخ در سنه ۷۳۶ اتفاق افتاده این رباعیات از آن جناب استرباعیات

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۵ - علی همدانی قُدِّسَ رُوْحُهُ

وهو سیدالاجل سید علی بن شهاب الدین محمد نسب شریفش به چند واسطه به حضرت امام همام زین العابدینؑمنتهی می شود جناب میر از دوازده سالگی سالک مسلک سلوک شد دست ارادت به شیخ شرف الدین محمود عبدالله مزدقانی مرید شیخ علاء الدوله سمنانی داد و کسب طریقت در پیش تقی الدین علی دوستی سمنانی کرد جامع علوم ظاهر و باطن گشت سه نوبت ربع مسکون را سیاحت نمود گویند به صحبت هزار و چهارصد نفر از اولیاءالله رسید غریب تر اینکه چهارصد تن را در یک مجلس دید احوال و اقوالش در کتاب خلاصة المناقب مندرج است بالاخره در ماوراءالنهر به بلایی درگذشت نعشش را به ختلان نقل نمودند مدت عمرش هفتاد و سه سال و وفاتش در سنه ۷۸۶ از اوستاز کنار خویش می یابم دمادم بوی یار

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۶ - علی شیرازی نَوَّرَ اللّهُ رَوْحَهُ

وهو شیخ زین الدین علی کلاه از مشاهیر علماء و فضلاء و عرفا چون رنگ سیاه را کلاه می گویند و شیخ دستار سیاه رنگ به سر می بسته به این لقب ملقب شده و با خواجه شمس الدین محمد حافظ شیرازی در خدمت شمس الدین عبدالله شیرازی تحصیل می نموده وفاتش در سنه ۷۸۰ از اوستاز سر عشق بی خبری حال ما مپرس

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۷ - عماد کرمانی نَوَّرَ اللّهُ مَرْقَدَهُ

عماد الدین فقیه مشهور است در عهد دولت آل مظفر از سلاطین زمان تعظیم و تکریم یافته و در سنه ۷۷۳ به روضه رضوان شتافتند دیوانش به نظر رسیده مشتمل است بر مثنویات چند که صفانامه و محبت نامه و طریقت نامه و ره نامه و فاتحة الاخلاص و قصاید و غزلیات و رباعیات است اشعار خوب دارد از آنهاستغم این توده خاک از دل مستان مطلب

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۸ - علی قزوینی رحمة اللّه علیه

از سادات شهر مذکور و به فضایل حسنه مشهور به خدمت اهل حال مایل و مسایل طریقت را از ایشان سایل طالبی مطلوب و سالکی مجذوب وفاتش در سنه ۱۰۲۰ رباعی ذیل از اوستبا ناله ما سموم را سودایی است

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۰۹ - عظیم دهلوی عَلَیهِ الرَّحْمةِ

خلف علی میان ناصر و از فقرای ستوده احوال بوده از اوستبه غارت رفت یاخون گشت یامحو تماشا شد

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۱۰ - عابد بیرمی قُدِّسَ سِرُّهُ

نامش شاه زین العباد و بیرم از ولایات لار است و لار از مشاهیر دیار فارس سید از علماء و عرفای زمان خود بوده و به شاه زنده شهرت نموده کرامات از وی نقل کرده اند مزارش در آن دیار در کمال اشتهار است در حسب ونسب آن جناب تذکره نوشته اند دیوانی نیز دارد زیاده بر این از حالش معلوم نگردیده استمن آن روز بودم که اسما نبود

جلال الدین محمد مولوی

بخش ۹۸ - توزیع کردن پای‌مرد در جملهٔ شهر تبریز و جمع شدن اندک چیز و رفتن آن غریب به تربت محتسب به زیارت و این قصه را بر سر گور او گفتن به طریق نوحه الی آخره

واقعه آن وام او مشهور شدپای مرد از درد او رنجور شد

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۱۱ - عبداللّه ختلانی قُدِّسَ رَوْحَهُ

از مشایخ زمان خود بوده و عالم و صاحب تصانیف و موحد و کتاب مستطاب کشف الحجاب از تحقیقات محققانه و تصنیفات موحدانه آن جناب است شرحی بر کتاب لمعات شیخ فخر الدین عراقی نوشته است این بیت از او نوشته شدگفتم بشمارم خم زلفینک جادوش

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۱۲ - عطار نیشابوری رَوَّحَ اللّهُ رَوْحَهُ

شیخ الاصفیا شیخ فرید الدین محمد و ابوطالب کنیت آن جناب بود و جناب شیخ مجدالدین بغدادی که از خلفای شیخ نجم الدین کبری است وی را تربیت فرمود جناب شیخ از اکابر این طبقه است و در علو حال وی کس را مجال سخن نیست کما قال المولویهفت شهر عشق را عطار گشت

رضاقلی خان هدایت

بخش ۱۱۳ - غزالی مشهدی

از مشاهیر شعرا و از معاصرین شاه طهماسب صفوی بوده علاوه بر فضایل علمی طریقه انیقه طریقت تحصیل نموده عارف معارف و واقف مواقف گردید گویند کلیاتش هفتاد هزار بیت می شود مثنویات متعدده دارد منجمله رشحات الحیات و اسرارالمکتوم و نقش بدیع از آن جناب است به هندوستان رفته با فیضی دکنی صحبت داشته در سنه ۹۸۰ در اگره به مفاجا درگذشت بعضی از اشعارش این استمن غزلیاته

شعرِ فارسی

شاعران

قالب‌های شعری

شعرها

بخش ۹۲ - صفایی اصفهانی

بخش ۹۳ - ضیای کاشانی

بخش ۹۴ - ضیای کرمانی

بخش ۹۵ - طاهر همدانی نَوَّرَ اللّهُ روحه

بخش ۹۶ - طاهر انجدانی علیه الرحمه

بخش ۹۷ - ظهیر اصفهانی قُدِّسَ سِرُّه

بخش ۹۸ - عبداللّه بلیانی کازرونی

بخش ۹۹ - عبدالخالق غجدوانی بخارایی

بخش ۱۰۰ - عراقی همدانی قُدِّسَ سِرُّه

بخش ۱۰۱ - عزیز نسفی قُدِّسَ سِرُّه

بخش ۱۰۲ - علی رامتینی بخارایی علیه الرحمه

بخش ۱۰۳ - عین القضات همدانی قُدِّسَ سِرُّه

بخش ۱۰۴ - علاء الدّولهٔ سمنانی قُدِّسَ سِرُّهُ

بخش ۱۰۵ - علی همدانی قُدِّسَ رُوْحُهُ

بخش ۱۰۶ - علی شیرازی نَوَّرَ اللّهُ رَوْحَهُ

بخش ۱۰۷ - عماد کرمانی نَوَّرَ اللّهُ مَرْقَدَهُ

بخش ۱۰۸ - علی قزوینی رحمة اللّه علیه

بخش ۱۰۹ - عظیم دهلوی عَلَیهِ الرَّحْمةِ

بخش ۱۱۰ - عابد بیرمی قُدِّسَ سِرُّهُ

بخش ۹۸ - توزیع کردن پای‌مرد در جملهٔ شهر تبریز و جمع شدن اندک چیز و رفتن آن غریب به تربت محتسب به زیارت و این قصه را بر سر گور او گفتن به طریق نوحه الی آخره

بخش ۱۱۱ - عبداللّه ختلانی قُدِّسَ رَوْحَهُ

بخش ۱۱۲ - عطار نیشابوری رَوَّحَ اللّهُ رَوْحَهُ

بخش ۱۱۳ - غزالی مشهدی