۲۰ - النوبة الثالثة
قوله تعالی و من یعمل سوءا الآیة رب العالمین خداوند جهانیان و دارنده همگان بخشاینده مهربان درین آیت بر رهیگان توبت عرضه میکند و در عفو امید میدهد و تشدیدها که گفته است همه را درمان ...
ابوالفضل رشید الدین میبدی نویسنده و مفسر قرآن در نیمه اول قرن ششم است. مهمترین اثر وی تفسیر کشف الاسرار و عدة الابرار است. کشف الاسرار و عدةالابرار تفسیر بزرگ مشروحی است بر قرآن که تألیف آن در اوایل سال ۵۲۰ هجری آغاز شده است. این کتاب بر اساس تفسیر الهروی خواجه عبدالله انصاری (که هم اکنون در دست نیست) و در ده جلد نوشته شدهاست. این کتاب به تفسیر خواجه عبدالله انصاری نیز معروف است و در گذشته به اشتباه آن را به خواجه عبدالله انصاری یا سعدالدین تفتازانی نسبت دادهاند اما به مدد تحقیق علیاصغر حکمت نویسندهٔ اصلی آن معلوم شده است. رشیدالدین میبدی در این کتاب ابتدا بخشی از آیات را بدون توضیح به فارسی روان ترجمه کرده (النوبة الاولی)، سپس عقاید مفسرین و تحقیقات اهل فن را دربارهٔ تفسیر همان قسمت شرح میدهد (النوبة الثانیة) و در بخش سوم به بیان نکات عرفانی خصوصاً به نقل از استاد خود خواجه عبدالله انصاری میپردازد (النوبة الثالثة) و عموماً در این بخش زیبایی نثر فارسی میبدی به چشم میآید. متن تفسیر کشف الاسرار به مدد متن منتشر شده از طریق کتابخانهٔ تصوف که به همت سرکار خانم زهرا خالوئی تهیه شده است در گنجور در دسترس قرار گرفته است.
قوله تعالی و من یعمل سوءا الآیة رب العالمین خداوند جهانیان و دارنده همگان بخشاینده مهربان درین آیت بر رهیگان توبت عرضه میکند و در عفو امید میدهد و تشدیدها که گفته است همه را درمان ...
قوله تعالی خذ العفو فرمان آمد از خداوند کریم مهربان بار خدای همه بار خدایان کریم و لطیف در نام و در نشان بمحمد خاتم پیغامبران و مقتدای جهانیان که ای سید در گذار گناه از گناهکاران و...
قوله تعالی کنتم خیر أمة الآیة بعضی مفسران گفتند امت اینجا صدر اول اند صحابه رسول مهاجرین و انصار چراغهای هدی و ستارگان رشد و داوری داران حق و ترجمانان مصطفی ص عمر بن الخطاب این آیت...
قوله تعالی و من یعمل سوءا أو یظلم نفسه این او بمعنی واو عطف است یعنی و یظلم نفسه و معنی سوء درین آیت گفته اند که فعل طعمه است که درع دزدید و معنی ظلم نفس آنست که گناه خویش بدیگری ا...
قوله تعالی خذ العفو علماء دین و ایمة شرع متفق اند که در قرآن آیتی نیست مکارم الاخلاق را جامع تر ازین آیت آن روز که این آیت فرو آمد مصطفی ص گفت یا جبرییل ما هذا قال لا ادری حتی اسأل...
قوله تعالیمثل ما ینفقون مثل آنچه نفقت میکنندی هذه الحیاة الدنیا درین زندگانی این جهانمثل ریح چون مثل بادی استیها صر در آن باد سرمای سخت بودصابت حرث قوم که رسد ناگاه بکشته زار گروهی...
قوله تعالی إن یدعون من دونه نمی پرستند فرود از الله إلا إناثا مگر مادگان و إن یدعون و نمیخوانند إلا شیطانا مریدا ۱۱۷ مگر از دیو شوخ لعنه الله که خدای بر وی لعنت کرد و قال و گفت آن ...
قوله تعالیمثل ما ینفقون فی هذه الحیاة الدنیا کمثل ریح هر چه هزینه کنند جهانیان در کار دنیا و هر چه بدست آرند از عشق دنیا مثل آن چون باد است گیرنده باد در دست چه دارد جوینده دنیا هم...
قوله تعالی إن یدعون من دونه إلا إناثا الآیة عزیز است و عظیم خدای یگانه و کردگار داننده تاونده با هر کاونده و بهیچ هست نماننده بی شریک و بی انباز و بی نظیر و بی نیاز چنو کس نه و هیچ...
قوله تعالی مثل ما ینفقون گفته اند این نفقات مشرکین مکه است در معاداة مصطفی ص چنان که جای دیگر گفت إن الذین کفروا ینفقون أموالهم لیصدوا عن سبیل الله الآیة رب العالمین در آیت پیش باز...
قوله تعالی إن یدعون من دونه إلا إناثا الآیة این حکایت از مشرکان مکه است دعا بمعنی عبادتست میگوید ما یعبدون من دونه الا اناثا لات و عزی و منات همه اناث اند و اوثان همه مؤنث اوثان بت...
قوله تعالی و لقد نصرکم الله ببدر بدرستی که خدای شما را نصرت کرد در غزو بدر و أنتم أذلة و شما در چشم دشمن سست و خوار بودید از ناساختگی فاتقوا الله بپرهیزید از بد اندیشی در خدای و گل...
قوله تعالی و من أحسن دینا و کیست نیکو دین تر ممن أسلم وجهه لله از آنکه روی خود فرا خدا کرد و هو محسن و آن گه با آن نیکوکار بود و اتبع ملة إبراهیم و بر پی ملت ابراهیم ایستاد حنیفا آ...
قوله تعالی و لقد نصرکم الله ببدر و أنتم أذلة الآیة این رقم ذلت که بر ایشان کشید از روی قلت عدد است و نظر عامه اما از آنجا که نظر خاص است و حقیقت کار است کسی که الله وی را یار است ا...
قوله تعالی و من أحسن دینا ممن أسلم وجهه لله و هو محسن الآیة رب العالمین خدای جهانیان و کردگار نهان دان جل جلاله و تقدست اسماءه و تعالت صفاته درین آیت مخلصان را میستاید و اخلاص در ا...
قوله تعالی و لقد نصرکم الله ببدر الآیة درین آیت تسلیت و تعزیت مسلمانان است از آنچه روز احد بر ایشان رفت میگوید من که خداوندم شما را روز بدر نصرت کردم با آنکه عدد شما اندک بود و شما...
قوله تعالی و من أحسن دینا ای احکم دینا ممن اخلص عمله لله و فوض امره الیه و هو محسن ای موحد لله محسن الی خلقه و اتبع دین الله الذی بعث به محمدا میگوید کیست دیندار و پسندیده تر از آن...
قوله تعالی و سارعوا بر یکدیگر بشتابید إلی مغفرة بآمرزشی من ربکم از خداوند شما و جنة و بهشتی عرضها السماوات و الأرض که فراخی آن چند هفت آسمان و هفت زمین است أعدت ساخته گشت للمتقین ۱...
قوله تعالی یا أیها الذین آمنوا ای ایشان که بگرویدند آمنوا بالله و رسوله بگروید بخدا و برسول وی و الکتاب الذی نزل علی رسوله و بقرآن که برسول خود فرو فرستاد و الکتاب الذی أنزل من قبل...
قوله تعالی و سارعوا خداوند بزرگوار جلیل و جبار کریم و غفار کردگار نامدار حکیم راست دان علیم پاکدان مهربان کاردان جل جلاله و تقدست اسماءه و توالت آلایه و تعالت صفاته و نعماءه و عظمت...
قوله تعالی یا أیها الذین آمنوا آمنوا بالله و رسوله الآیة ایمان دو قسم است یکی از روی برهان یکی از روی عیان برهانی از راه استدلال است عیانی یافت روز وصال است برهانی استعمال دلایل عق...
قوله تعالی و سارعوا معطوف است بر و اتقوا الله و أطیعوا و در مصاحف شامیان و او نیست و قراءت ایشانست سارعوا و معنی مسارعت مبادرت است و بکاری شتافتن از بیم فوت و سرعة و عجله هر دو متق...
قوله تعالی یا أیها الذین آمنوا آمنوا بالله ابن عباس گفت سبب نزول این آیت آن بود که عبد الله بن سلام و اسد و اسید پسران کعب و ثعلبة بن قیس و و یامین بن یامین و برادر زاده عبد الله س...
قوله تعالی قد خلت گذشت و بود من قبلکم پیش از شما سنن نهادهای روزگار فسیروا فی الأرض بروید در زمین و بر رسید فانظروا بنگرید و برسید کیف کان عاقبة المکذبین ۱۳۷ چون بود سرانجام ایشان ...